Wanilia (Vanilla planifolia) to jeden z 25 000 gatunków storczyków, które należą do rodziny orchidei. Do Europy trafiła w XVI wieku. Teraz cieszy się ogromną sławą i wszechstronnym zastosowaniem. Laski wanilii wykorzystywane są w przemyśle spożywczym. Z nich oraz z kwiatów rośliny otrzymuje się jeden z najbardziej drogocennych i obłędnych w zapachu olejków eterycznych. Po ten słodki aromat chętnie sięga branża perfumeryjna, a szerokie właściwości pielęgnacyjne docenia przemysł kosmetyczny. Dzisiaj piszemy o tym, czym jest i co potrafi olejek, a właściwie ekstrakt waniliowy.
Z artykułu dowiesz się:
-
skąd pochodzi wanilia i dlaczego nazywana jest „złotem tropików”
-
czym różni się olejek waniliowy od klasycznego olejku eterycznego
-
jakie właściwości pielęgnacyjne i terapeutyczne posiada ekstrakt waniliowy
-
jak stosować olejek waniliowy w pielęgnacji skóry, włosów i aromaterapii
-
z jakimi olejkami warto łączyć absolut waniliowy
Historia: Skąd pochodzi wanilia?
Vanilla planifolia to roślina tropikalna. Jej ojczyzną są Karaiby oraz regiony Ameryki Południowej i Środkowej. Jako pierwsi jej cenne właściwości wykorzystywali Totonakowie, którzy zasiedlali obecne tereny Meksyku. W XV wieku podbili ich Aztekowie, którzy tak odkryli obłędny zapach i smak wanilii. Wykorzystywali go m.in. do przygotowywania napojów. Wart uwagi jest fakt, że w czasach prekolumbijskich prawdopodobnie kwiatami wanilii można było opłacać podatki.
Na początku XVI wieku laski wanilii do Europy sprowadził Herman Cortez, jeden z najbardziej znanych konkwistadorów hiszpańskich, który przywiózł z Ameryki także kakao i liczne dzikie zwierzęta, Szybko zapach i smak rośliny pokochali możnowładcy i arystokraci na Starym Kontynencie. Wyjątkowo uwielbiała go Elżbieta I.
Obecnie wanilia uprawiana jest w regionach o klimacie tropikalnym, wymaga bowiem wysokiej temperatury i dużej wilgotności. Głównym eksporterem lasek wanilii oraz samego ekstraktu jest Madagaskar.
Złoto tropików: Dlaczego wanilia jest tak cenna?
Wanilia jest jedną z 25 000 gatunków storczyków. Na świecie istnieje 100 jej odmian, ale tylko wanilia płaskolistna (Vanilla planifolia) wykorzystywana jest w różnych sektorach przemysłu. Jest winoroślą, która oplata inne drzewa. Kwiaty zapylane są głównie ręcznie ze względu na nieliczną populację jedynego gatunku pszczół, który robił to w sposób naturalny. Kwiaty otwierają się tylko na parę godzin - i to jest czas, w którym należy zapylić roślinę, inaczej płatki uschną i opadną.
Te czynniki wraz z ogromną popularnością i wszechstronnością wykorzystywania lasek wanilii i ekstraktów eterycznych przyczyniają się do problemów z dostępnością.
Wpływ na cenę olejków waniliowych ma także sam proces produkcji, który musi przebiegać sprawnie, gdyż materiał roślinny szybko traci swoje właściwości. Ekstrakcja musi też być przeprowadzona ostrożnie i w kontrolowanych warunkach, bo to przekłada się na jakość wyrobu finalnego.
Olejek czy ekstrakt: Jak powstaje olejek eteryczny waniliowy?
Nie jest to jeden z olejków eterycznych w klasycznym rozumieniu. Nie powstaje w wyniku destylacji parą wodą, ale w procesie ekstrakcji alkoholem etylowym ziaren i kwiatów wanilii. Jest on katalizatorem do uwalniania składników aktywnych. Uzyskana w ten sposób substancja w dalszym etapie zostaje rozpuszczona w oleju nośnikowym. W olejkach waniliowych dostępnych w Olejkowym Sklepie jest to olej słonecznikowy, który wzbogaca produkty o nienasycone kwasy tłuszczowe działające antystarzeniowo i regenerująco.
W rzeczywistości więc olejek waniliowy jest ekstraktem, zwanym inaczej absolutem.
Olejek waniliowy - właściwości i zastosowanie
W esencji wyodrębniono ponad 300 różnych składników aktywnych, co czyni olejek waniliowy jednym z najbogatszych wśród esencji. Początkowo zachwycił głównie zapachem. Słodka, kwiatowa i głęboka nuta jest praktycznie niedopodrobienia. Do tego utrzymuje się długo na skórze. Dlatego chętnie sięgają po niego producenci ekskluzywnych perfum. Jest to aromat uniwersalny — doskonały zarówno w męskich, jak i damskich zapachach.
Jednak największą wartością olejku eterycznego waniliowego są jego właściwości pielęgnacyjne. Ekstrakt działa przeciwstarzeniowo i nawilżająco. Wygładza zmarszczki, dlatego polecany jest do cery dojrzałej. Zabija wolne rodniki. Ma działanie przeciwzapalne, co warto wykorzystać do codziennej pielęgnacji cery trądzikowej. Kamfen zawarty w esencji w dość dużym stężeniu działa łagodząco, zmniejszając świąd, pieczenie i zaczerwienienie skóry dotkniętej łuszczycą i egzemą. Witamina E obecna w ekstrakcie z wanilii rozjaśnia cerę i zmniejsza widoczność przebarwień.
Absolut waniliowy jest fenomenalnym, naturalnym kosmetykiem do włosów. Zapobiega ich wypadaniu i przyspiesza wzrost. Kilka kropli można dodać do szamponu lub też wykorzystać w formie wcierki. Nawilża pasma i zapobiega ich puszeniu się.
Ma też wpływ na układ trawienny. Hamuje apetyt i zwiększa produkcję enzymów trawiennych, czym przyspiesza metabolizm. Może też stanowić wsparcie w przeziębieniach, dzięki właściwościom przeciwwirusowym, antybakteryjnym i przeciwzapalnym.
Jest jednym z najsilniejszych, naturalnych afrodyzjaków. Nie tylko pobudza zmysły, ale także reguluje gospodarkę hormonalną. Wpływa bowiem na produkcję estrogenu i testosteronu. Może poprawiać potencję i płodność.
Na płaszczyźnie psychicznej absolut waniliowy zwiększa koncentrację i skupienie. Działa też tonizująco — wycisza przy nadmiernym pobudzeniu, redukuje stres i napięcie. Hamuje gonitwę myśli i pozwala spojrzeć z dystansem na sprawy i otoczenie.
Olejek waniliowy - właściwości i zastosowanie: Z czym łączyć ekstrakt z wanilii?
Jego słodki zapach idealnie współgra z lekkimi cytrusami. W kompozycjach zapachowych polecamy w szczególności mieszać olejek waniliowy z olejami bergamotowymi lub olejkami mandarynkowymi, które mają w sobie zarówno słodycz, jak i lekką kwasowość.Ciekawe połączenie tworzy też z wykwintnym olejkiem neroli.
Mężczyźni cenią go w połączeniu z olejkiem sandałowym.
Wszechstronność: Jak stosować olejek waniliowy?
Absolut waniliowy należy do dość silnych olejków eterycznych. Chociaż obecność oleju słonecznikowego sprawia, że można go stosować bezpośrednio na skórę, warto jednak rozcieńczać go z innymi olejami bazowymi - do pielęgnacji cery dojrzałej w szczególności polecamy olej z opuncji figowej, nazywany naturalnym botoksem.
Przy pierwszym użyciu zalecane jest wykonać test skórny, by wykluczyć ewentualne uczulenie.
Ekstrakt waniliowy można wykorzystywać na różne sposoby. W celach pielęgnacyjnych warto go dodać do kremu, balsamu lub szamponu. Fenomenalnie sprawdza się również w zabiegach olejowania twarzy, włosów i skóry głowy. Jest fantastyczny do relaksującego masażu. W tym celu rozpuść 6-12 kropli w łyżce oleju bazowego i nakładają na wybrane części ciała. To sposób na udany wieczór we dwoje.
Olejek można dodawać też do kąpieli. W tym celu należy rozcieńczyć go w olejach bazowych w proporcji jak do masażu i dodaj do ciepłej wody. Najłagodniejsza jest aromaterapia dyfuzorami ultradźwiękowymi. Wystarczy już 3-5 kropli esencji na 100 ml ,by cieszyć się zapachem i działaniem esencji waniliowej.
Warto też pamiętać o sposobie przechowywania. Olejek eteryczny waniliowy najlepiej trzymać w lodówce. Jeśli używasz codziennie, lepsza jednak będzie zamykana szafka stojąca w najchłodniejszej części domu. Esencja nie lubi światła i wysokiej temperatury. Dostępu do niej nie powinny mieć dzieci i zwierzęta. Nakrętka powinna być szczelnie zakręcona, by olejek się nie ulotnił .
Ekstrakt waniliowy ze względu na obecność oleju słonecznikowego gęstnieje w niższej temperaturze. Przed użyciem warto wyjąć go kilka minut wcześniej, by się ogrzał i stał się rzadki, co ułatwia jego aplikację.
